Izba Lordów rekomenduje całkowity zakaz reklam hazardu w Wielkiej Brytanii w obliczu rosnącego problemu uzależnień

Komitet Izby Lordów ds. hazardu zarekomendował wprowadzenie kompleksowego zakazu reklamowania hazardu w Wielkiej Brytanii, uznając to za najskuteczniejszą metodę ograniczania szkód społecznych związanych z patologicznym graniem. W opublikowanym 17 września raporcie podkreślono, że obecny poziom ekspozycji na marketing hazardowy wymaga pilnych zmian systemowych.

Problem hazardu jako kwestia zdrowia publicznego

Raport powołuje się na najnowsze dane Gambling Commission z badania Gambling Survey for Great Britain (GSGB), które wskazują, że w Wielkiej Brytanii od 1 do 1,5 miliona dorosłych osiąga wyniki w skali Problem Gambling Severity Index (PGSI) wskazujące na problemowy hazard. Skala PGSI klasyfikuje graczy w następujący sposób: wynik 0 lub 1-3 punkty oznacza niskie ryzyko, 3-7 punktów - ryzyko umiarkowane, a 8 lub więcej punktów identyfikuje graczy problemowych. Chociaż niektóre środowiska branżowe kwestionują metodologię badania GSGB, komitet uznał te dane za wystarczające do podjęcia radykalnych działań.

Historyczny kontekst reklam hazardowych

Sytuacja reklamowa w branży hazardowej diametralnie zmieniła się po wprowadzeniu Gambling Act z 2005 roku. Przed tą reformą reklamy telewizyjne i radiowe dotyczyły wyłącznie produktów takich jak bingo, football pools czy Loterii Narodowej. Nowe prawo otworzyło furtkę do szerokiej promocji wszystkich form hazardu. Efektem było gwałtowne zwiększenie wydatków marketingowych - z raportu wynika, że obecnie legalni operatorzy przeznaczają na reklamy od 1 do 2 miliardów funtów rocznie.

Proponowane zmiany w regulacjach

Komitet ostro skrytykował obecny system samoregulacji przez branżę, w tym kodeksy reklamowe ASA (Advertising Standards Authority) i dobrowolne inicjatywy operatorów. Jako przykład nieskuteczności obecnych rozwiązań podano niedawną decyzję ASA wobec operatora Midnite, który musiał usunąć reklamę na TikToku przedstawiającą młodą osobę. Raport jednoznacznie rekomenduje przeniesienie kontroli nad reklamami hazardowymi pod ścisły nadzór Gambling Commission, co dałoby regulatorowi realne narzędzia do egzekwowania zasad.

Szczegółowe rekomendacje dotyczące praktyk marketingowych

Dokument szczegółowo analizuje różne formy promocji hazardu, wskazując na szczególnie szkodliwe praktyki. W przypadku marketingu bezpośredniego (e-maile, SMS-y, powiadomienia push) komitet powołuje się na randomizowane badania pokazujące, że ograniczenie tych kanałów skutkuje zmniejszeniem aktywności hazardowej. Dr Philip Newall z University of Bristol przytacza australijskie badanie, gdzie grupa, która zrezygnowała z otrzymywania ofert marketingowych, zgłaszała znacząco niższe wydatki i szkody związane z hazardem w kolejnych dwóch tygodniach.

Kontrowersje wokół sponsoringu sportowego

Pomimo dobrowolnej rezygnacji klubów Premier League z głównych sponsorów hazardowych na koszulkach od początku obecnego sezonu, branding operatorów wciąż widoczny jest na rękawach koszulek, strojach treningowych i reklamach stadionowych. Dr Matt Gaskell MBE zauważa, że ogólna ekspozycja na reklamy hazardowe podczas transmisji sportowych nie zmniejszyła się znacząco dzięki samoregulacji. Komitet zaleca rozszerzenie zakazów na wszystkie formy reklamy związanej ze sportem, choć wyłącza z tego reklamy na torach wyścigów konnych i psów.

Odrzucenie argumentów o nielegalnym hazardzie

Raport stanowczo odrzuca twierdzenia branży, że ograniczenia reklamowe skierują graczy do nielegalnych operatorów. Analiza doświadczeń europejskich monopoli hazardowych nie potwierdza teorii o masowej migracji graczy po wprowadzeniu podobnych ograniczeń. Jak stwierdzono w dokumencie, wywiady z przedstawicielami tych podmiotów wskazują na brak związku między restrykcjami reklamowymi a wzrostem nielegalnego hazardu.

Kolejny krok w reformie hazardu

Raport wpisuje się w szerszy kontekst reformy regulacji hazardowych w UK, zapoczątkowanej przez rządowy dokument z 2023 roku wprowadzający m.in. obowiązkową składkę na badania i leczenie uzależnień. Lord Ponsonby of Shulbrede, przewodniczący komitetu, podkreślił, że dynamiczny rozwój technik marketingowych online od 2020 roku wymusił ponowną ocenę polityki w tej dziedzinie. Komitet wyraźnie zaznacza, że choć rząd powołał specjalnego badacza do analizy nowych form reklamy online, w tym wpływu twórców treści, to te prace nie powinny opóźniać pilnych zmian legislacyjnych.

Polityczny konsensus w sprawie hazardu

Warto zauważyć, że rekomendacje komitetu znajdują poparcie wśród różnych środowisk politycznych. W maju tego roku międzyparlamentarna grupa APPG również określiła reklamy hazardowe jako problem zdrowia publicznego, zwracając szczególną uwagę na niewystarczającą ochronę dzieci i młodzieży przed agresywnymi taktykami marketingowymi branży. Ta zbieżność stanowisk sugeruje, że presja na wprowadzenie radykalnych zmian w regulacjach reklamowych będzie rosła.